ساختار ذهن - دکتر طباطبایی

ساختار ذهن:

غالباً ذهن از انجام آن­چه که می­خواهیم سر باز می­زند و چیز دیگری را در خود پرورش می‌­دهد. خیلی از موارد حتی بر خودآگاه خویش هم تسلط چندانی نداریم، چه رسد به ناخودآگاه، که کاملاً از حیطه‌ قدرت‌مان خارج است.

ذهن از چهار فرآیند کلی تشکیل شده است:

۱- دانستگی         ۲- ادراک       ۳- احساس          ۴- واکنش

اولین فرآیند بخش گیرنده­‌ ذهن است (دانستگی) که صرفاً وقوع هر پدیده را ثبت می­کند. دومین فرآیند ذهن (ادراک) هرچه را که دانستگی دریافت کرده مورد شناسایی قرار داده، مقوله­‌بندی و ارزش­‌گذاری می­کند. بخش بعدی (احساس) به محض دریافت انواع داده‌­ها، به نشانه­­‌ آن­که چیزی درحال رخ دادن است، بروز می­کند. مرحله چهارم (واکنش) اگر آن حس خوشایند باشد تمایلی به­ وجود می‌آید تا تجربه­‌ فوق را طولانی‌تر کند و اگر ناخوشایند است به توقف وا مي‌داردش. هر لحظه که حواس، در تماس با موضوعی قرار می‌یرد، این چهار فرآیند ذهن به سرعت بروز می­کنند و در لحظه‌ تماس بعدی، تکرار می­شوند.

علل بدبختی‌ها- رنج­‌ها

«آیا رنج‌هایی که می‌بریم صرفاً تصادفی هستند و خارج از حیطه قدرت ما؟ آیا نمی‌­توانیم نفوذی بر ناراحتی‌ها و دردها و آلامی که بر ما روا می‌­شود پیدا کنیم؟ آیا همه این­ها از طرف قادر مطلق به­ صورتی مستبدانه القا می­شود و باید در جهت کاهش خشم او کاری کنیم؟يا این­که همان­طور که برای همه­‌ پدیده­‌های عالم عللی موجود است، دردها و غم‌های ما نیز شامل قانون علل و معلول­‌اند. مفاهیمی از قبیل سرنوشت یا آن­که از قبل همه چيز برای ما مقدر شده را در این مورد قبول ندارم. به ­نظر من اعمال خودمان باعث به ­وجود آمدن رنج یا خوشی برای­مان می‌شوند نه مشیت الهی» (هنرزندگی- ویلیام هارت)

انسان‌ها صاحب اعمال خودشان هستند، (پست یا شریف)

«ما ارباب خودمان هستیم، آینده­‌ان را خودمان می­‌سازیم»

از آدمی که رانندگی بلد نیست و پشت فرمان اتومبیل نشسته و چشم بسته با سرعت زیاد آن هم در یک اتوبان شلوغ می‌راند چه انتظاری دارید؟ وضعیت روانی بسیاری از افراد جامعه چنین است. نه راه را بلدیم نه راه رفتن را، نه درست می‌­بینیم و­ الی­ آخر. اگر می‌خواهیم رنج نبریم، غم نداشته باشیم، از آرامش روانی برخوردار باشيم، روی خوشی را ببینیم، نگرانی و اضطراب سراغمان نیاید، پس خیلی ساده: چشم بندمان را برداریم. سرعت ماشین را کم کنیم. به کنار اتوبان بیایم و سعی کنیم آرام راندن را یاد بگیریم. بهتر است هر چه زودتر با ساختار ذهن خودمان آشنا شویم